مالش را از حساب سازمان حج و زيارت خارج سازد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى : اگر مجبور است كه مالش را از حساب سازمان خارج سازد ، به گونه‌اى كه بودن آن مال در حساب سازمان او را به سختى و مشقّت دچار سازد ، در اين صورت جايز است كه مالش را از حساب سازمان خارج سازد ، و اللَّه العالم . ( 7 ) فرزندى ، در سازمان حج و زيارت ، مادرش را ثبت نام كرد و در قرعه‌كشى نام او در سالهاى بعدى درآمد اما پيش از آن كه نوبت او در آن سال فرا رسد ، مادرش فوت كرد در اين صورت آيا حج بر او مستقر شده است يا نه ؟ [ جواب ] باسمه تعالى : اگر براى رفتن به حج ، راه ديگرى نداشته يا آن كه بر او سخت و دشوار بود ، حج بر او مستقر نشده است ، و اللَّه العالم . ( 8 ) كسى كه همانند يك كارمند مسئوليت برخى از كارهاى ادارى و فراهم نمودن نيازهاى حجاج را بر عهده دارد و به مقتضاى سيستم و سازمان دولت متبوع خويش ، پيش از فرا رسيدن ايام حج به شهر و ديار خويش برگردد اما مىتوانست با گذشت كردن از حقّ اجرت خود - كه در برابر خدمت‌رسانى به حجاج به او پرداخت مىشد - اجازه ماندن را در آنجا بدست آورد ، در اين صورت آيا چنين كارى بر او واجب است ، و حج او حجة الاسلام شمرده مىشود ؟ [ جواب ] باسمه تعالى : در فرض سؤال بنا بر احتياط - اگر اقوى نباشد - بر شخص